تبلیغات
دانستنیهای علمی - مطالب اسفند 1393
علم کیمیا چیست؟
دوشنبه 4 اسفند 1393 ساعت 15:04 | نوشته ‌شده به دست A.Arjmand | ( نظرات )
کیمیا :

Image result for science
یکی از شاخه‏های علوم غریبه است که به کوشش در دگرش (تبدیل) کانی‌ها و فلزات می‌پردازد.علوم غریبه یا کله سیر دارای پنج شاخه عمده می‌باشد که دانش طبیعی آن کیمیا خوانده می‌شده‌ است.
نام دانش پایه شیمی در همه زبان‌ها برگرفته از همین واژه‌است. برخی نیز ریشه واژه کیمیا را از زبان یونانی دانسته‌اند. دانش کیمیا از ایران برآمد و از راه عرب‌ها به اروپا هم راه یافت. خود واژه شیمی در فارسی هم فرانسوی شده واژه کیمیاست.
دانش شیمی شکل نوین و توسعه‌یافته‌ای از دانش کیمیا است.
کیمیا به نظر باورمندان به آن عبارت است از روش تبدیل عناصر به یکدیگر. البته در قدیم بخاطر ارزش بسیار بالای طلا، کیمیاگران فقط به دنبال تبدیل عناصر به طلا و نقره بودند اما کسی که آگاه به رموز این علم باشد می‌تواند مواد مختلف را به یکدیگر تبدیل کند. در علم کیمیا شرایط خاص این تبدیل آمده‌است.


برچسب‌ها: شیمی , کیمیا , علم ,

دانش مواد
دوشنبه 4 اسفند 1393 ساعت 15:00 | نوشته ‌شده به دست A.Arjmand | ( نظرات )
دانش مواد :
Related image
 به انگلیسی:(Materials Science) یا مهندسی مواد به انگلیسی:(Materials Engineering) یک حوزهٔ میان رشته‌ای است که در آن رابطهٔ بین ساختار و خواص مواد به منظور طراحی مواد جدید برای پاسخگویی به نیازهای روزافزون فناوری مواد مورد بررسی قرار می‌گیرد. امروزه با افزایش تحقیقات در زمینه فناوری‌هایی در مقیاس نانو، مهندسی مواد به یکی از رشته‌های پیشرو در عرصه دانش بدل شده‌است. به طور خلاصه یک مهندس مواد در اولین گام به کمک میکروسکوپ الکترونی روبشی، میکروسکوپ الکترونی عبوری، پراش پرتو ایکس و یا تجهیزات مشابه به شناسایی و بررسی ساختار میکروسکوپیک مواد می‌پردازد. در گام بعدی خواص مختلف مواد مورد اندازه‌گیری قرار می‌گیرند و در ادامهٔ روش‌های تولید مواد جدید یا بهبود خواص مواد قبلی  مورد مطالعه قرار می‌گیرد و در نهایت یک مهندس مواد برای کاربردهای گوناگون مشغول به انتخاب مواد مناسب می‌شود. ماده‌های مورد مطالعه در مهندسی مواد در شش گروه مختلف شامل فلزات، سرامیک‌ها، پلیمرها، کامپوزیت‌ها، بیومواد و نیمه‌رساناها دسته بندی می‌شوند.



برچسب‌ها: مواد , شیمی , کیمیا ,

فیزیک و مکانیک در تمدن اسلامی
دوشنبه 4 اسفند 1393 ساعت 14:37 | نوشته ‌شده به دست A.Arjmand | ( نظرات )
فیزیک و مکانیک در تمدن اسلامی :

Image result for science

دکتر زیگوید هونکه می گوید : « مسلمانان ، نخستین کسانی بودند که در علوم و ابزار مکانیک و فیزیک تألیفاتی نمودند آن ها تکنسین های با ذوق و زبردستی بودند و برای آبیاری زمین، انواع چرخ های آبی، و ماشین هایی که آب را بالا می کشید، ساختند .
ابن فرناس درسال 880 میلادی موفق شد وسیله ای پرواز کننده با پارچه و پر بسازدکه برای مدتی، او را در هوا نگاه داشت و به حالت پرواز درآورد. منجمین مسلمانان برای رصد کردن ستارگان، لوله های ساخته بودند که برای مشاهده ستارگان به کار می رفت. آن ها دستگاه تراش کاری هم داشتند. دستگاه السمت المربع توسط جابربن الفلح ساخته شد که پایه تئودولیت بود. ابواسحاق ابراهیم بن حبیب فزاری اولین کسی بود که در قرن دوم هجری اسطرلاب ساخت، که بعدها استفاده های بی شماری از آن به عمل آمد. ساعت آبی و ساعت پاندول دار و آسیاب بادی نیز از اختراعات مسلمانان است.»
ویل دورانت، به کارهای ابن هیثم انگشت گذاشته و ضمن اشاره به کارهای او، سعی می کند وی را نماینده تمدن اسلام در تکوین فیزیک قدیم معرفی می کند:
«ابن هیثم که کتاب المناظر را در علم مرایا نوشته، به احتمال قوی، بزرگ ترین مولف در قرون وسطی می باشد در قرون وسطی می باشد که روش و اندیشه علمی داشته است. او مطالعاتی درباره انکسار نور انجام داد و طی آن توانست طرح ساختن عدسی و ذره بین را پی ریزی کند که بعدها راجر بیکن از آن استفاده کرد. او هم چنین در مورد جو زمین و ارتباط وزن و تراکم هوا نیز مطالعاتی نموده بود. وی اولین کسی است که در مورد اطاق تاریک عکاسی تحقیقاتی کرده است. کتاب های او روی دانش اروپایی اثرات بسیار زیادی گذاشت. اگر او نبود، به احتمال قوی راجر بیکن به وجود نمی آمد. تمام تحقیقات اروپایی ها درباره نور تا قبل از کپلر و لئوناردو داوینچی بر روی کارهای او قرار داشته است. او نظریه اقلیدس و بطلمیموس را در مورد دیدن چشم رد کردن و نظریه جدیدی ارانه نمود. مفهوم گشتاور نیزاز کارهای ابن هیثم است. علاوه بر این، می توان از ابن سینا که نظریات جالبی در مورد پیدایش کوه ها و پیدایش فسیل ابراز داشته است که بعدها آلبرت کبیر و لئوناردو داوینچی آن را دنبال کردند. ابن سینا بر نظریاتی که در مورد زمان، مکان ماده و نور داشت، برای حرکت پرتابی، مفهوم «میل» را طرح کرد و نظریاتی جالبی درباره جزر و مد دریاها و تأثیر ماه بر آن ها ارائه نمود.
در این قسمت، برای رعایت اختصار، تنها به ذکر چند تن از دانشمندان رشته فیزیک و مکانیک اکتفا می کنیم:
1 . ابو محمد کرجی ریاضی دان و مهندس قرن پنجم هجری، کسی بود که بخارهای محبوس درون زمین را سبب زمین لرزه اعلام کرد و با رجوع به وضع چشمه ها، به گونه ای به پیش بینی زلزله پرداخت. از زمین را کروی می دانست.
2 . ابوریحان بیرونی در شاخه های مختلف فیزیک به تحقیق می پرداخت. او علاوه بر مطالعه در مورد مرکز ثقل و منشاء حرارت زمین، در مورد اختلاف بین سرعت «صوت» و «نور» هم بحث کرده است. که توانست با محاسبات ریاضی و نجومی، محیط کره زمین و ارتفاع کوه ها را با یک تقریب خوب اندازه گیری کند. یکی از کارهای علمی او، اندازه گیری وزن مخصوص فلزات بود که با مقادیر صحیح امروزی فقط حدود 2 تا 5 درصد اختلاف نشان می دهد و برای این کار، یک دستگاه ترازوی مخصوص ساخته بود.
3 . یعقوب بن اسحق کندی بیش از 250 جلد کتاب و مقاله درفنون مختلف نوشته است که حداقل 15 جلد ازآن ها دربارة جو، وزن مخصوص، جزرومد، نور و انکسار نور می باشد. او دربارة جواهرات قیمتی، انواع سنگ ها وقلل کوه ها نیز تألیفاتی به رشتة تحریر درآورده است.
4 . موسی بن شاکر، یکی از فیزیک دانان مسلمان است که در موضوع مکانیک، اولین رساله را به رسم الحیل نوشته است که به اصول فنی و مکانیکی شامل می شود.
شهرت او بیش تر به خاطر طرح جداول نجموی است. وی صاحب سه فرزند به نام های محمد، احمد و حسن بود که آن ها نیز در علوم ریاضی و مکانیک تبحر داشتند و برای جمع آوری علوم، از طریق روم تلاش زیادی کردند.
5 . ثابت بن قره، کسی که قوانین اهرم را از قوانین نیرو شناسی استخراج کرد.
6 . ابوالفتح عبدالرحمن منصور خازنی کتاب المیزان الحکمه را درباره مکانیک، فیزیک و تعادل مایعات تألیف کرد که از مهم ترین کتب قرون وسطی می باشد. او کسی بود که مرکز ثقل را تعریف کرد.
7-ابو حامدمحمد بن غزالی فیلسوف مسلمان، رساله ای در باب حرکت و ماهیت کواکب و کتابی درباره علم نجوم نوسته است.

اسامی تعدادی از داشنمندان فیزیک و مکانیک درتمدن اسلامی
1. احمد بن مسکویه
2 . محمود بن مسعود بن مصلح
3 . حسن بن حسین بن سمنانی
4 . کمال الدین فارسی
5 . ابو اسماعیل علی بن محمد (عمیدالدوله)
6 . زین الدین عبدالرحمن دمشقی جویری
7 . ابوالقاسم محمد بن سماوی
8 . ابوالقاسم عراقی
9 . قیصر حنفی
10 . اسماعیل علی بن احمد
11 . ابن باجه اندلسی
12 . ابن ملکان بغدای



برچسب‌ها: فیزیک , مکانیک ,

تاریخ علوم ریاضی در تمدن اسلامی
دوشنبه 4 اسفند 1393 ساعت 14:35 | نوشته ‌شده به دست A.Arjmand | ( نظرات )
تاریخ علوم ریاضی در تمدن اسلامی :
Related image
در عظمت کارهای ریاضی دانان اسلامی همین بس که جرج سارتن در کتاب «مقدمه ای بر تاریخ علم»، هر کدام از عصرهای قرون هشتم تا دوازدهم تاریخ علم را در قرون اسلام و قرون وسطی، به یکی از نام های «عصر خیام»، «عصر ابوالوفا»، «عصر بیرونی»، «عصر خوارزمی» نام گذاری کرده و به توضیح مسائل آن ها پرداخته است. به عقیده او در این دوره «وظیفه اصلی بشریت در زمینه های علم و تحقیق، توسط مسلمانان ایفا شد.» باری، یکی از ویژگی های علوم ریاضی در سایه سار علم گرایی اسلام، این بوده است که تمام فنون نظری ریاضی، جنبه کاربردی پیدا کرد و علم نجوم که از شعبه های دانش ریاضی بود، برای تعیین جهت قبله، خسوف و کسوف و ... به کار برده می شد. مسلمانان هم چنین توانستند برای رصد کردن آلات، و ابزارهای اسطرلاب بهتری را بسازند.
بی جهت نیست که برگرن می نویسد:
«تمدن اسلامی از سال 129 هجری به بعد، دسته ای از ریاضی دانان را پرورش داد که تکمیل حساب دستگاه اعشاری، شامل کسرهای اعشاری، به وجود آوردن جبر، یک سلسله کشفیات مهم در مثلثات مسطح و کروی و منظم کردن علوم مربوط به آن چنین ابداع روش های زیبا برای یافتن جواب های عددی معادلات، آزمایه های اعتبار آن به شمار می رود.»
جان برنال اضافه می کند:
«مسلمانان با استفاده از پژوهش های ریاضی دانان هندی که به محاسبه با مقادیر مجهول مربوط می شد جبررا به وجود آوردند در زمینه مثلثات نیز که اهمیت خاصی در اختر شناسی و تحقیق داشت، باز مسلمانان بودند که به پیشرفت های بسیاری نایل آمدند.»
در نیمه سده دوازدهم، اغلب ریاضی دانان پیشرو لاتین، با مثلثات عربی آشنایی داشتند و اگر در آخرین مرحله آن نبودند، دست کم در مرحله ای قرار داشتند که مسلمانان پیش از پایان سده، به آن رسیده بودند. اگر آنان به همان اندازه مسلمانان در زمینه مثلثات استعداد داستند، کافی بود تا خودشان بتوانند به اصلاحی بپردازند، ولی چنین نبود و آنان تا سده چهاردهم، از موقعیت خویش خبر نداشتند؛ یعنی تا زمانی که مثلثات لاتینی در مدرسه مرتون آکسفورد از نو آغاز شد.
تا اثنای سده سیزدهم، پیشرفت مثلثات به صورت کامل، مدیون کوشش های مسلمانان بود. جالب توجه است که در نیمه اول این قرن، کوشش عمده در مراکش صورت گرفت ودر نیمه دوم در محلی بسی دورتر از آن یعنی در آذربایجان و آن سوی دریاچه ارومیه در سال 1229 میلادی، حسن مراکشی رساله استادانه ای در باب اعمال نجوم تألیف کرد در آن طبعا بخش زیادی به مثلثات اختصاص یافته بود. این رساله، حاوی جدول های جیب نیم درجه و هم چنین جدول های سهمی، قوس، جیب و قوس ظل تمام است.
باری، کار ریاضی و نجوم در سال 1259 میلادی با حمایت نظام سیاسی وقت مغول در مراغه آغاز شد و خواجه نصیرالدین طوسی رهبر علمی این فعالیت را بر عهده داشت. اصیل ترین اثر او کتاب الشکل القطاع، رساله ای است در هندسه و مثلثات؛ نخستین رساله ای که درآن، مثلثات به صورت پیشگفتار نجوم در نظر گرفته نشده، بلکه خود مثلثات مورد بررسی قرار گرفته و تا زمان انتشار کتاب در باب مثلثات رگیومونتانوس در دو قرن بعد مهم ترین تألیف در نوع خود به شمار می رود. خواجه نصیرالدین طوسی کسی بود که قواعد اساسی حل مسائل مربوط به مثلث های مسطح و کروی را عرضه کرد. در مورد دوم، روش این چنین بود که مثلث های کروی را به مثابه مثلث های قطبی در نظر گرفت. این نوع مثلث ها، تا پایان سده شانزدهم صریحا تعریف نشد. موضوع تنها در این حد محصور نمی شود، چون یکی از همکاران خواجه نصیرالدین طوسی به نام محس الدین مغربی، رساله ای با همان نام «الشکل القطاع» نوشت و پژوهش های خواجه نصیرالدین طوسی را تا حد زیادی توسعه داد.
این بود خلاصه ای از مثلثات در سده های دوازدهم و سیزدهم که جز تصور، چیز زیادی از علوم اسلامی نمی تواند به خواننده بدهد. در آن زمان، همه آثار پیشرو تا پایان سده سیزدهم، به ز بان عربی تدوین می شد. مثلثات لاتینی، چیزی جز تصویر مبهم مثلثات عربی نبود و هنگامی هم که تازه تألیف شده بود، تا حدی عقب تر از زمان قرار داشت، زیرا مساعی مسلمانان متوقف نشده بود و با پشتکار روز افزونی ادامه می یافت به احتمال زیاد، مثلثات چینی هم به صورتی که شوچینگ در نیمه دوم سده سیزدهم و آغاز سده چهاردهم به کاربرد، دارای یک منشأ عربی باشد. انتقال مثلثات عربی به خاور دور، درآن زمان می توانست به آسانی بسیار صورت گیرد، چون شرق اسلامی و چین، بخش هایی جداگانه و در عین حال متصل به امپراطوری مغول بودند.


برچسب‌ها: ریاضی , علوم ,



 
نویسندگان
نظر سنجی
مطالب در این وبلاگ به چه صورتی قرار بگیرد؟



دیگر موارد
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :